Waarom dit kabinet 'De Bonneterie' om zeep hielp

Geweldige cijfers van het CBS moeten de Nederlander doen geloven, dat het de goede kant opgaat met de economie. Export gestegen, groeiende productie en hogere bedrijfsinvesteringen. Het enige negatieve cijfertje is de stijging van de werkloosheid (134.000 vierde kwartaal 2013 en 10.000 in januari 2014), maar dat zal door de positieve andere factoren niet lang meer duren, is de roep van dit kabinet. De cijfers die in menige krant niet werden gepubliceerd is de daling van de import en van de binnenlandse- en de overheidsconsumptie. Minister Kamp roept ook alleen maar zaken, die het kabinet uitkomen.
   Al decennia doet Nederland aan loonmatiging, want lage lonen bevorderen de export (een product is dan immers goedkoper). Diezelfde loonmatiging voelt de burger echter in zijn portemonnee. Hij besteed minder in winkels en bedrijven (MKB) en daarvan zien we de resultaten: faillissementen zijn de orde van de dag, met gevolg weer meer werklozen. Een vicieuze cirkel. De enige bedrijfssector die baat heeft bij de loonmatiging is de exportsector, en die is voor dit kabinet kennelijk heilig. Maar juist de concurrentiepositie van de exportsector is prima en die sector bepaalt niet de algehele staat van onze economie, dat is nu wel duidelijk.
   Daarbij kampt de Nederlander met torenhoge private schulden (een van de hoogste ter wereld). Dat komt omdat de banken leukere hypotheken mochten verstrekken en ook aan iedereen, al was er geen sprake van een vast inkomen. Daardoor steeg de vraag naar huizen, en dus de huizenprijzen ook (350% van 1995 tot 2008), waardoor de banken steeds hogere hypotheken gingen verstrekken, omdat niemand anders meer een huis kon kopen. Zo houdt het een het ander in stand. Steeds weer vicieuze cirkels.
   Met de bankencrisis stortte het hele kaartenhuis in. Ineens moesten mensen met eigen geld aankomen voor de aankoop van een huis en werden de criteria voor het aangaan van een hypotheek zo verzwaard, dat de rij kopers flink uitdunde. De vraag naar huizen werd minimaal en dus gingen de prijzen omlaag. Sinds 2008 met zo'n 25%. Veel huiseigenaren hebben ineens een hypotheek die hoger is dan de waarde van hun huis. Op zich is dat niet zo'n probleem, zolang iemand in de woning blijft wonen, maar als iemand gaat scheiden, zijn werk verliest en de hypotheek niet meer kan betalen, dan blijft hij zitten met een restschuld. In plaats van het idee, dat de koop van het huis een wijze investering was, blijkt het ineens de grootste strop. Mensen die al in de jaren tachtig/negentig hun eerste huis kochten verliezen gestaag hun opgebouwde zekerheid, die tot boven een ton kan uitkomen.
   Dan is er nog een kwalijk gegeven: de verhoging van de pensioenleeftijd. De werkloosheid stijgt, jongeren krijgen nauwelijks werk en ouderen worden al helemaal niet meer gewaardeerd en als eerste ontslagen in tijden van nood, want zij zijn het duurste. De vraag naar banen stijgt door de verhoging van de pensioenleeftijd, maar het aantal banen krimpt drastisch. Werknemers komen op straat te staan en hebben inmiddels ook korter recht op een werkloosheidsuitkering. Werkt een partner er (parttime) bij, dan komt de werkloze na de werkloosheidsuitkering niet meer in aanmerking voor bijstand. Het inkomen van het gezin, waarop de maandelijkse lasten zijn gebaseerd, daalt drastisch en in veel gevallen moet het huis worden verkocht. Weer die vicieuze cirkel.
   De enige manier om al deze cirkels te doorbreken is het bezuinigingsbeleid van dit kabinet een halt toe te roepen. Bezuinigingen in allerlei sectoren en op overheidsverplichtingen (zoals de zorg) gaan ten koste van banen. Verhoging van lasten leidt tot faillissementen en dus tot verlies van banen. Verlies van banen leidt tot verhoging van overheidsuitgaven en tot verdere krimp van de huizenmarkt. Verdere krimp van de huizenmarkt leidt tot groei van het aantal mensen, dat volkomen in de knel komt te zitten.
   Maison de Bonneterie moet na 125 jaar zijn deuren sluiten, want koopkracht is de Nederlander kwijt. De daarop volgende tendens: tweedehands winkels komen als paddestoelen uit de grond en maken van onze wegwerpmaatschappij een duurzame. Het enige waar links Nederland blij mee kan zijn. Deze goederen worden echter gratis aangeleverd en zijn een uitkomst voor mensen met een laag inkomen, voor de dagbesteding en arbeid, maar een ramp voor het midden- en kleinbedrijf.
   Dit kabinet heeft de stofzuiger op de tafel gericht, zonder eerst de sierraden te verwijderen. Het wordt een grote klus, als de stofzak al niet is weggegooid, om die kostbaarheden er ooit weer uit te krijgen.

Sap: Oppositief

Dit woord is net zo toevallig ontstaan als de gelegenheidscoalitie. Afbreken van woorden aan het eind van een regel wil in kranten nogal eens tot vreemde zaken leiden, in dit geval oppositief-racties. Dank dus aan het slechte controlemechanisme van de tekstverwerker en niet aan mijn fantasievol brein.

     Oppositief waren de afgelopen dagen zeker. Ik had het in mijn vorige blog niet bij het rechte eind: een aantal ego's in de politiek was kennelijk niet te groot om tot een bezuinigingsakkoord te komen. Het maakt me trots, dat GroenLinks daarbij hoorde. Yolande Sap heeft ballen getoond!
     Na haar Kunduz keuze had ik nog weinig vertrouwen in onze leidster, niet alleen omdat ik die keuze niet kon waarderen, maar ook omdat zij daarna redelijk in het niets verdween en zij de media niet haalde. Maar deze week heeft zij dat helemaal goed gemaakt. Sap laat dus van zich horen als zij constructief een bijdrage kan leveren, dat is nu wel duidelijk.

     Misschien lijken we wel meer op elkaar dan ik dacht. GroenLinks Velsen heeft een bloedhekel aan stemverklaringen en ander gepraat, dat alleen voor de camera's wordt gebezigd, om hopelijk nog maar even in beeld te komen. Al dat geleuter houdt een vergadering op en heeft geen enkele toegevoegde waarde. Dan weet u nu, waarom wij vaak ons kop houden. Onze mening blijkt wel uit ons stemgedrag en goede discussies zijn helaas schaars. Meestal moet je enkele keren hetzelfde herhalen, omdat er niet wordt geluisterd naar de inhoud van je woorden. Zo vroeg ik laatst in het debat over burgerparticipatie aan een raadslid, waarom de wijkplatforms eerder moesten worden geïnformeerd dan andere burgers. De wijkplatforms hebben geen officiële status (worden door de wijk niet gekozen) en zijn dus gewoon burgers, net als alle andere burgers, actiegroepen en opgerichte verbonden. De wijkplatforms zijn ontzettend belangrijk en doen heel goed werk, was het antwoord. Dat wilde ik niet ontkennen, maar ik vroeg wat het verschil is tussen de rechten van de ene burger en die van de andere. Toen kreeg ik het verwijt, dat GroenLinks ineens tegen de wijkplatforms was. Het is maar hoe je woorden interpreteert. Moet ik dan nog antwoorden, dat het andere raadslid de overige burgers discrimineert? 'K denk ut nie!

Die zit!

     Maar Jolande Sap heeft haar mond dus opengedaan, toen zij iets groots kon neerzetten. En ze zette het, samen met D66 en de CU neer. Daar ben ik geweldig trots op. Vanaf nu is zij groot, volgroeid, heeft zij haar waarde bewezen en heeft zij een ruimdenkende instelling getoond. Maar niet alleen dat. Zij heeft laten zien dat zij er niet alleen is voor de GroenLinks kiezer, maar ook voor de andere Nederlanders. Rechts, midden en links worden in dit bezuinigingspakket bediend, en zo hoort het ook. Compromissen: iedereen moet geven en nemen.

Rutte & de rest

De cruciale fout van Mark Rutte is wel, dat hij zijn vertrouwen volledig heeft neergelegd bij de PVV, in de waan dat hij met gedoogsteun van ex-VVDer Wilders ongestoord een rechtse politiek kon voeren. Dat mislukte, want de PVV werd door de jaren heen op een aantal vlakken steeds linkser.

     Rutte had met het oog op het financieringstekort volkomen anders te werk kunnen gaan. Bij iedere partij heerste het besef, dat er bezuinigd moest worden, maar aan een kamerbreed gesteund bezuinigingspakket heeft hij niet gedacht. De politiek die Rutte voerde was er een voor zichzelf en zijn eigen partij, niet voor het land. Hij is voorbij gegaan aan het feit, dat de helft van Nederland heeft gestemd op de oppositie en dat die helft ook zijn rechten had.
     In plaats van een gevallen premier had hij nu een gevierd premier kunnen zijn, als hij zich had gerealiseerd, dat hij met zijn minderheidskabinet ook de oppositie had moeten betrekken in het grote spel van de enorme bezuinigingen. Dan was hij de eerste premier geworden, die zijn totale bevolking serieus had genomen.

     Kars Veling (oud CU) zegt in de Groene Amsterdammer van 19 april: "Pas als je je verantwoordelijk voelt voor het geheel doe je het als politicus echt goed. Je vraagt het vertrouwen van de kiezer niet alleen voor je eigen achterban maar voor iedereen, dat wordt wel eens vergeten. (...) Als je namens een groep in de Tweede Kamer zit en je hebt niets anders te vertellen dan dat die groep zijn zin moet krijgen, schiet je tekort en wordt het land moeilijk bestuurbaar." Dat getuigt nou eens van intelligentie!
     We kijken naar de toekomst en in denk naar twee mogelijkheden: óf die hele Tweede Kamer blijft tot st. Juttemis doorvechten, ieder vanuit zijn eigen straatje, óf dat kamerbreed gesteunde bezuinigingspakket gaat 30 april naar Brussel. Wat zal het worden? Waarschijnlijk een boete van 1 miljard komma nog wat, want de ego's zijn te groot.